Toegegeven: het hypocriete gedraai en getreuzel van premier Mark Rutte in het dossier van het Associatieakkoord met Oekraïne en het eenduidig “Nee” van het Nederlands raadgevend referendum is hemeltergend. Maar van de actie van GeenPeil die massaal gaan flyeren om kiezers te overtuigen volgend jaar niet op VVD, D66 of PvdA te stemmen, kan ik niet erg enthousiast worden.

We worden nu geacht een financiële bijdrage te leveren via crowdfunding om vervolgens een stemadvies te krijgen van GeenPeil. Een sigaar uit eigen doos dus. Het is maar waar je je geld aan wilt besteden. De meeste mensen zijn, dunkt mij, verstandig genoeg om zelf te bepalen op basis van een x aantal overwegingen op wie ze gaan stemmen.

Bovendien – dat is mijn meer principiële bezwaar – probeert GeenPeil nu van onze parlementsverkiezingen een one-issue gebeuren te maken. Natuurlijk valt er een hoop te zeggen over ons systeem van representatieve democratie gebaseerd op een partijenstelsel. Ook ik ben van mening dat dit systeem aangepast moet worden of gecomplementeerd door vormen van meer directe democratie.

Ik heb daar onlangs nog voor gepleit in een blog dat een reactie was op het pleidooi van Volkskrant columnist Hans Goslinga om het referendum af te schaffen. Daarbij kun je aan van alles denken, zoals het direct kiezen van burgemeesters of premier (de oude D66 wens), een gedeeltelijk districtenstelsel (hadden we al in de 19e eeuw en was geen succes) of het veel besproken referendum.

Zoals ik heb uiteengezet in bovenvermeld blog ben ik geen aanhanger van een referendumdemocratie tout court zoals nu hier en daar wordt geopperd. Ja/nee referenda zijn simpel en polariserend en ja, ze lenen zich voor misbruik door dictatoriale types. Dat heeft de geschiedenis laten zien, van Hitler met zijn referenda in de jaren dertig tot de vele referenda van de Venezolaanse caudillo Hugo Chávez, die zijn land daarmee het socialistische ravijn in manoeuvreerde. En wat te denken van Erdoğan, die een presidentieel referendum wil over invoering van de doodstraf in Turkije.

Eerder zie ik iets in referenda via approval voting waarbij burgers vooraf meerdere opties krijgen op een bepaald beleidsterrein, wat gebruikt kan worden als consultatief referendum voorafgaand aan beslissingen, in plaats van eindeloos geëmmer achteraf via het correctief referendum. Makkelijk en goedkoop te implementeren met behulp van ICT en DigiD.

Waar het vervolgens om gaat is de wil van de politieke klasse om ook iets te doen met de resultaten. Er is dus een mentaliteitsverandering van politici nodig, een doorbreken van de kartelstructuur en – cultuur van het huidige politieke stelsel.

En ja, bij heel belangrijke en principiële besluiten zoals het toetreden of verlaten van de EU of eurozone mag van mij best een bindend ja/nee referendum gehouden worden, waarvoor overigens wel de Grondwet  moet worden aangepast, maar dat zijn uitzonderingssituaties. Zo hadden wij in 1992 een (bij voorkeur bindend!) referendum moeten krijgen over deelname aan de euro, net als de Denen.

Hoe het ook zij, de basis is en blijft ons systeem van representatieve democratie dat dus voor verbetering vatbaar is door het toepassen van meer vormen van directe democratie, maar waar we in mijn ogen wel zuinig op moeten zijn.

Ik ben daarom niet enthousiast over het idee van GeenPeil om de komende parlementsverkiezingen te vernauwen tot één issue (het wel/niet ratificeren van het Associatieakkoord met Oekraïne) en burgers actief te benaderen hun stem uit te brengen alleen maar met die enkele frustratie voor ogen.

We hebben een rijke democratie met tal van mogelijkheden en nuances. Eurosceptische kiezers kunnen terecht bij PVV, VNL (Jan Roos), Forum voor Democratie (Baudet) en in misschien wat mindere mate bij SP, 50Plus en PvdD. Mensen die vinden dat Nederland in de EU moet blijven hebben ook tal van opties: van het eurofiele D66 tot en met de iets kritischer VVD (hoewel er bij de VVD altijd een groot gat zit tussen woorden en daden; maar dat weten we).

Ik vind dat het bij algemene verkiezingen hoort te gaan om een inhoudelijke argumentatie op alle relevante punten waarbij je elkaar probeert te overtuigen. Vervolgens mogen de kiezers zelf hun afweging maken.

Wie die systematiek onderuit wil halen, zou zich eerst wel eens mogen afvragen wat de mogelijke gevolgen daarvan kunnen zijn.

 

Advertenties

5 gedachtes over “Niet enthousiast over vacuümoffensief GeenPeil

  1. Beste Jan,

    Het stoort mij dat je VNL zo promoot, De vier uit dat bestuur die deugen niet!
    Ze verketteren de PVV, maar gaan wel met driekwart van hun punten aan de haal!
    Ben het dan ook helemaal met je eens, dat de mensen zelf verstandig genoeg zijn
    om te bepalen op wie ze gaan stemmen!
    Wat heb je aan die versplintering???

    Like

    1. Nee dat zie je verkeerd Giny, want ik ben al lang PVV stemmer dus geen VNL stemmer of lid meer.
      Al blijf ik altijd kritisch dus ook t.o.v. de partij waarop ik stem. Dit stuk is niet tegen de PVV, maar tegen de aanpak van GeenPeil. By the way: GeenPeil (in ieder geval Bart Nijman) is sterk anti-PVV.

      Like

  2. Jan, dat je PVV stemmer bent, dat weet ik en daarom begrijp ik het ook niet!

    Verder een compliment hoe lief je met je kinderen omgaat, daar kan ik echt van genieten!

    Chapeau vader Jan!!!

    Liked by 1 persoon

  3. Jan, ik ben het grotendeels eens met de inhoud van je column. Maar de actie van GeenPeil begrijp ik wel als hun drijfveer het ‘breken’ van het partijenkartel is. Dat kartel is, denk ik, namelijk helemaal geen voorstander van een directe democratie, in wat voor vorm dan ook. Een ander punt is dat Mark Rutte zich niet houdt aan de referendumwet, ofwel de wet overtreedt, en anderen hem daarin (b)lijken te steunen. Daar komt voor mij nog bij dat het kartel al jaren lang een desastreuze koers vaart op o.a. onderwerpen als immigratie, islamisering, EU, globalisering en daarbij samenwerkt met m.i. zeer dubieuze bondgenoten. Dus de inzet van GeenPeil is wat mij betreft van harte welkom als het partijenkartel daardoor een groot deel van hun macht inlevert aan partijen die wel vernieuwing willen en vooral doen wat goed is voor Nederland.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s