Ik geloof niet dat sinds ik geboren ben, dat was op 17 augustus 1959, het ooit een grotere puinhoop is geweest in Europa dan nu het geval is.

Een land, het VK,  is tamelijk onverwacht uit de EU getreden. Financiële markten storten in. Al sinds een jaar heeft niemand een antwoord op een migratiecrisis veroorzaakt door miljoenen al dan niet bonafide asielzoekers op weg naar Europa, die door de veerdienst Frontex enthousiast naar Italië worden gevaren. De euro is nog steeds een groeiafremmend gedrocht, dat met veel kunst en vliegwerk overeind wordt gehouden door de ECB.

Ga er maar eens aanstaan.

Intussen leven we vijf dagen na de Brexit en is er een merkwaardige sfeer ontstaan in het Verenigd Koninkrijk, waar het Leave kamp verdeeld is geraakt en nu met een compleet ander verhaal komt dan voor het referendum. Zie deze reality check van de BBC.

Ook in het eurosceptische kamp op het vasteland is de verdeeldheid groot. Moeten er overal exit referendums komen om uit de eurozone en uit de EU te stappen zoals de PVV en FN willen? Of moet er eerst nog getracht worden de EU te hervormen, waarvoor ik zondag nog pleitte samen met André ten Dam op de site van OpinieZ?

Vanochtend las ik een interessant artikel op de site van Die Welt waarin het EU-standpunt van AfD wordt uitgewerkt maar ook hun positie tegenover andere eurosceptische partijen zoals PVV, Front National of FPÖ.

Een groep in AfD rondom Vorstands-lid Alice Weidel pleit voor een drie stappen plan. Eerst moet voorzichtig en vriendelijk gesproken worden met de Britten, met de intentie hen te behouden voor de EU. Vervolgens moet de EU hervormd worden in de richting van een flexibele EU van soevereine natiestaten.

Deze denkrichting past uitstekend bij hetgeen Ten Dam en ik zondag opperden maar ook bij het standpunt   van Polen en een groep van negen landen die gisteren bijeenkwamen in Warschau, hoewel uit het bericht niet duidelijk wordt in hoeverre die allemaal de conclusies van Polen delen. De minister van Buitenlandse Zaken van Polen opperde na afloop om Tusk en de Europese Commissie naar huis te sturen en van de EU een verbond te maken van soevereine natiestaten die alleen samenwerken waar dat nuttig is. In mijn ogen kan dat alleen als de muntunie zelf ook monetair flexibel wordt gemaakt via TMS of ander model  (landspecifieke wisselkoersen en rentestanden), maar dat terzijde.

Stap drie in het plan van Alice Weidel van AfD is een exit referendum, maar alleen als het hervormingsplan mislukt is, of eventueel kan dit hervormingsplan als het wel lukt ook voorgelegd worden via een referendum. Er zijn kennelijk groepen in de Oostenrijkse  FPÖ die een dergelijke hervormingsaanpak zouden steunen maar of deze groepen de meerderheid van hun partijen (AfD en FPÖ) achter zich weten te krijgen is onduidelijk. Andere groepen in deze partijen willen nu meteen een EU-exit referendum.

Puinhoop
Zo zien we  een tegenstrijdige puinhoop in het pro-EU kamp – terwijl in Warschau gepleit werd voor meer nationale soevereiniteit, werd tegelijkertijd door de regeringsleiders van Duitsland, Italië en Frankrijk gepleit voor méér integratie en méér Europa.   En in ons eigen parlement gisteravond werden weer eens druk vliegen afgevangen van elkaar, maar een duidelijk EU-standpunt kwam ook niet naar voren.

Ook in het eurosceptische kamp is de verdeeldheid troef. Los van de hierboven beschreven interne verdeeldheid in AfD en FPÖ, zitten er ook grote verschillen tussen de andere partijen, zelfs als ze bij elkaar in Europese fracties zitten. Zo willen PVV en FN beiden het liefst zo snel mogelijk een Nexit / Frexit referendum (Marine Le Pen was daar voorheen veel voorzichtiger over, maar lijkt te radicaliseren) maar er zitten grote verschillen in hun visie op wat er ná de exit moet gebeuren.

De PVV wil dan mee blijven doen aan de interne markt op basis van vrijhandelsprincipes, terwijl Front National hoge tariefmuren wil gaan inzetten om hun sociale stelsel te financieren, aldus het hierboven geciteerde artikel in Die Welt.

Overigens, nu blijkt aan de hand van de Brexit dat uittreders die aan de interne markt willen meedoen gewoon contributie moeten betalen en de EU-regels volgen (idem Noorwegen), maar niet mee mogen beslissen. Zolang er niet een meerderheid van landen is die uittreden, werkt de EU dus als de bekende rattenval waaruit de facto geen ontsnappen mogelijk is, tenzij een land vrijwillig uit de interne markt stapt en een zware economische en financiële crisis op de koop toeneemt.

Kortom, in beide kampen (pro en anti EU) is de puinhoop groter dan ooit en ook de hervormers zitten niet allemaal op één lijn. En dan is er nog de vraag of de EU überhaupt nog te hervormen valt. Wie denkt dat dit niet kan, zoals Thierry Baudet, zal ook onder ogen moeten zien dat er geen uitweg is zonder crisis. Het eurosceptische kamp in het Verenigd Koninkrijk heeft tijdens de campagne voor het referendum een te mooie voorstelling van zaken gegeven en boet nu zwaar in qua geloofwaardigheid.

Dit is op dit moment de stand van zaken. Vrolijker kan ik het niet maken. Zoals Laurel & Hardy tegen elkaar plachten te zeggen: This is another fine mess you’ve gotten us into!

 

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s